Wednesday, 23 September 2020, 8:00 AM
Site: Урлах эрдмийн онлайн сургалтын талбар
Course: Урлах эрдмийн онлайн сургалтын талбар (Урлах эрдмийн онлайн сургалт)
Glossary: Гутал зохион бүтээлийн англи-монгол толь бичиг
A

abductor muscle

тэнийлгэгч булчин

achilles tendon

өсгийн шөрмөс

adjust

тохируулах

aid model

туслах загвар

anatomical aspect

анатомийн онцлог

anatomical ball girth

анатомийн гүдгэрийн бүслүүр


anatomical condition

анатомийн нөхцөл

angle height

шагайн өндөр

ankle bone

шагайн яс

ankle shoe

хагас түрийтэй гутал

anklepoint

шагайн цэг

arch

тавхайн нуман сөхлөг


attach

угсрах

attach nails

хадаас хадах

automatic foot measurement

хөлөөс автомат аргаар хэмжээ авах

average length

дундаж урт

B

back counter

арын зуузай

back height

арын өндөр

back seam

арын зуузай хэсэг

backwards

хойш

ball

өлмий

ball joint

бөмбөлгөн үе

ball plated

өлмийгтөмөрлөсөн

ball width

Өлмийн өргөн


ballpoint

өлмийн цэг

bend

нугалах

big toe

эрхий хуруу

blue print

хэвлэлийн цаас

bolt length

бөхөлгөөний урт

bolt seam

бөхөлгөө

bonded leather

шахмал арьс

bone

яс

bones of the skull

гавлын яс

bones of the spine

ууц нугалмын яс

bowline

нуман шугам

break line

тасдах шугам

breakable system (shoe last)

нугасан хэвлүүр

bunion

эрхий хуруу хазайх

C

calculate

тооцоолох

calf leather

тугалын арьс


caliper

штангенциркуль


cardboard

хатуу цаас

cartilage

мөгөөрс

casual

өдөр тутмын

center line

төвийн шугам

component

бүрдэл хэсэг

computer aided manufacturing (CAM)

компьютерийн тусламжтай үйлдвэрлэл (КТҮ)

concave bone

хүнхэр яс

condyloid joint

бул маягийн үе

connective tissue

холбогч эд

construct

зохион бүтээх, зохиомжлох

construction of lasts

хэвлүүр зохион бүтээх

contract

агших

contractile

агшимтгай

control

нягталах 

control length

хяналтын урт

convex bone

гүдгэр яс

copy center line

төвийн шугамыг буулгах

correct

зөв, таарсан, залруулах

correct fit

таарсан байх

counter

зуузай

counter moulding

зуузайцутгажхэвшрүүлэх


cow leather

үхрийн шир

craftsmen sliding system (shoe last)

шаантаганхэвлүүр

create a last copy

хэвлүүрээс хуулбар авах


create a mean form

дундаж хуулбар гаргах

Create a pattern

Үлгэр гаргах

creating a last’s copy

хэвлүүрээс хуулбар буулгах

creating a mean form

дундаж хуулбар гаргах


cross section

хөндлөн огтлол

crust leather

краст

cuboid bone

дөрвөлжин яс

cuneiform bone

шаантаг яс

Cut

Эсгэх

cut 1

сэтэлгээ

cut small gusset

хэрчлээст хошуу гаргах

cutting pad

зүсэх тавцан


cutting table

эсгэх ширээ

D

damping system

доргилтыг бууруулах тогтолцоо

deep muscle

дунд талын булчин

degree of freedom

чөлөөт зэрэг

derby

үдээстэй ботинк

Derby (men's)

Эрэгтэй, үдээстэй ботинк

Derby angle 65°

ботинкны 65° өнцөг

Derby bow

ботинкны нумарсан хуваалт

Derby nose

ботинкны үдэгдэх хэсэг

destroy

гэмтээх

diaphysis

гандан яс

distal phalange

хумсны шивнүүр яс

dividing last system (shoe last)

шулуун эвхэлттэйхэвлүүр

dorsiflexion

тавхайг дээш еэтийлгэх

dosal view

дээрээс харагдахбайдал

draw a line

шулуун татах

draw border

ирмэгийг зурах

drawing contour

дүрс зурагч

E

elastic

уян харимхай

elegant women’s shoes

эмэгтэйчүүдийн дэгжин гутал

elongate

сунах

encore

тавилт

end-user

хэрэглэгч

epiphysis

булуу

eversion

хөл дотогш майжийх

extendable

сунамтгай

eyelet

үдээсний нүх

F

fascia of the longitudinal arch

дагуу нуман сөхлөгийн судал

fashion

загвар

fashionable shoes

загварлаг гутал

femur

дунд чөмөгний яс

fibula

тахилзуур

filigree movement

нарийн торгон хөдөлгөөн

finished shoe

бэлэн гутал

flat bone

хавтгай яс

flatten

хавтгайрах

flexibility

уян хатан байдал

flexor muscle

нугалагч булчин

fold

нугалах

folding edge

нугалсан ирмэг

folding hammer

нугалагч алх

foot

хөлийн тавхай

foot deformations

тавхайн хэв гажилт

foot is unloaded

Тавхайг гишгээгүй үед

foot length

тавхайн урт


foot measurement

хөлийн хэмжилт, тавхайн хэмжилт

footfall

явах гишгэх

footprint heel breadth

тавхайн мөрний өсгий өргөн

forefoot

өлмий

forefoot bone

Хурууны яс 


form

хэлбэр 

friction

үрэлт

front line

хоншоорын шугам

full plated

бүтэн төмөрлөсөн

functionality

үүрэг ажиллагаа

G

garment

хувцас

girth of the ball

өлмийн бүслүүр


glue

цавуу

goat leather

ямааны арьс


Good Year

гар уллагаатай гутал

grain

өнгөн арьс

H

hand folding

гараар нугалах

heart muscle

зүрхний булчин

heat setter

халаагч машин

heavy shoes

хүнд жинтэй гутал

heel

өсгий

heel bone

өсгийн яс

heel breadth

өсгийн өргөн

heel curve

өсгийн муруй

heel height

өсгийн өндөр

heel lining

өсгийн доторлогоо


heel measurement

өсгийн хэмжилт, боомын бүслүүр


heel measuring point

өсгийг хэмжих цэг

heel part

өсгийн хэсэг

heel plated

өсгийг төмөрлөсөн

heel point

өсгийн цэг

heel point/mean form

өсгийн цэг/дундаж хуулбар

height of big toe

эрхий хурууны зузаан


height of the instep

тавхайн өндөр

height of the toes

хурууны өндөр

high closed shoes

өндөр битүү гутал

hindfoot bone

бэлбэрхийн яс


hinge joint

нугасан үе

human foot movement

хүний тавхайн хөдөлгөөн

I

industrial sliding system (shoe last)

үйлдвэрийн нуман эвхэлттэй хэвлүүр

inner-ballpoint

өлмийн дотор тал

inside-copy-line

дотор талын хуулбарын шугам

insole

дотуур ул

instep measurement

өсгийн хэмжилт

intended use

зорилтот хэрэглээ


Interlining

доторлох

interlining on the upper’s backside

дээд эд ангийн арын өнгөнд дотор

interlining pattern

завсрын эсгүүр


internal organ

дотор эрхтэн

intrinsic foot muscle

тавхайн дотоод булчин

inversion

хөл гадагш майжийх

ironing

индүүдэх

ironing machine

индүүдэгч машин

irregular bone

тэгш бус яс

J

joint

үе

joint between the ell and the radius

тохойн үе

joint capsule

үений уут

joints of the tarsal bones

бэлбэрхий ба өлмий ясны үе

K

kangaroo leather

кенгуруны арьс


L

lamb hair lining

хурганы үстэй доторлогоо


lamb leather

хурганы арьс


lap seam allowance

хэлбэх тавилт

last

хэвлүүр

last control length

хэвлүүрийн хяналтын урт

Last control length (LKM)

Хэвлүүрийн хяналтын урт (ХХУ) 


last copy

хэвлүүрийн хуулбар

last edge

хэвлүүрийн доод ирмэг

last instep

хэвлүүрийн боом

last tip

хэвлүүрийн хоншоор

lasted toe part

хэлбэсэн хоншоор

lasted upper

хэлбэсэн дээд анги

lasting allowance

хэлбэх тавилт

lasting edge

хэвлүүрийн ирмэг

lateral ball

өлмийн хойд хэсэг

leather

арьс

ligament

үе холбоос

line

шулуун

lining leather

гутал доторлох арьс

Lining pattern

Гутлын дотрын эсгүүр 

liquid latex

шингэн цавуу

lizard print

гүрвэлийн хээ дарах

long bone

урт яс

long muscle

урт булчин

longitudinal arch

дагуу нуман сөхлөг

loose

сул

lower ankle joint

шагайны доод үе

lower extremity

доод мөч

luxury shoes

тансаг гутал

M

machine lasting

машинаар хэлбэх

maximal breadth of the foot

тавхайн хамгийн өргөн хэсэг

maximal heel breadth

өсгийн хамгийн их өргөн

mean form

дундаж хуулбар

mean form of the last copy

Хэвлүүрийн дундаж хуулбар

mean value

дундаж утга

measure around the last

хэвлүүрийг тойруулан бүсэлж хэмжээ авах

measures

хэмжээсүүд

measuring tape

туузан хэмжигч

medial ball

өлмийн урд хэсэг

medial view

дотор хажуугаас харагдахбайдал

metaphysis

хүзүү

metatarsal bone

богино чөмөгт яс

metatarso-phalangeal joint

хөлийн эрхийхурууныугийн үе

middle phalange

дунд шивнүүр яс

midfoot bone

өлмийн яс


military

цэргийн

moccasin

мокасин, буузан гутал

mold

цутгах

mould

хэлбэх

moulded counter

цутгамал зуузай

moulding

цутгах хэвшрүүлэх

moulding the counter

зуузайг цутгах

movement

хөдөлгөөн

muscle

булчин

muscles anterior leg

шилбэний урд талын булчин

muscles of the posterior leg

шилбэний арын булчин



muscular system

булчингийн тогтолцоо

musculoskeletal system

тулгуур хөдөлгөөний эрхтэн тогтолцоо


N

natural grain look

өнгөн арьсны байгалийн өнгө төрх

navicular bone

завь яс

naviculare bone

завь яс

non-pathological

эмгэггүй

O

opening system

нээгдэх бүтэц

original line

анхны шугам

ornamentation

гоёл чимэг

orthopedic insole

согог заслын/ортопедийн зориулалт бүхий дотуур ул

outer skin (epidermis)

өнгөн хөрс (эпидермис)

P

papillary layer

хөхөнцөр давхарга

parallel

параллель

parameter

хэмжээс

patella (kneecap)

тойгны яс

pattern variations

олон төрлийн хэв загварууд

pivot joint

бортгон үе

plane joints in the mid-food

өлмийн хавтгай үе

plantar fascia

улны мяндсан судал

plantar view

улнаас харсан байдал

plantarflexion

тавхайг жийх

plastic last

хуванцар хэвлүүр


plating

хэвлүүрийн улыг төмөрлөх

polish

өнгөлөх, өнгөлгөө

press

дарах/шахах

press together

нэгтгэж дарах

procedure

ажиллагаа

processed leather

боловсруулсан арьс

producer

үйлдвэрлэгч

production

үйлдвэрлэх

pronation

тавхай дотогш хазайх

protect

хамгаалах

proximal phalange

хурууны угийн шивнүүр яс

Q

quarter

дээд амсар

quarter lining

зулгийн дотор


R

raw nubuck

нубук арьс


redraw

дахин зурах

reduce

багасгах

Reduction

хасалт

reinforcement

бэхжүүлэх

relation between foot length and last length

тавхай ба хэвлүүрийн уртын харилцан хамаарал

removal from the last

туузыг хэвлүүрээс салгах


resistant pen

арилдаггүй үзэг

reticular layer

торлог давхарга

rollover process of the foot

алхах гишгэх үеийн тавхайн эргэлдэх хөдөлгөөн

roughed

бүрсийлгэсэн

rounding the line

шугамыг дугуйруулах

rub down

нидэрч хэвшрүүлэх

rub down tape

хамгаалалтын тууз

ruler

шугам


S

saddle joint

эмээл үе

safety

аюулгүй ажиллагааны

sagittal plane

зүүн баруун хагаст хуваасан тэнхлэг

seat margin

суултын хэмжээ

self sticking paper

наалддаг цаас


sesamoid bone

өнчин яс

shaft

гол

shank plated

нум хэсгийгтөмөрлөсөн

shape

хэлбэр

shocked

цочролд оруулах

shoe designer

гутал зохион бүтээгч

shoe last

гутлын хэвлүүр


shoe manufacture

гутлын үйлдвэр


shoe manufacturing

гутал үйлдвэрлэл

short bone

богино яс

short foot muscles

тавхайн богино булчин

short muscle

богино булчин

short muscles for toe extension

хуруу тэнийлгэгч богино булчин

shoulder joint

мөрний үе

size

хэмжээ

skeletal muscles

араг ясны булчин

skeletal system

араг ясны тогтолцоо

skiving

нимгэлэх

sliced papershape

хэрчлээстэй хуулбар

slicing the paper

хэрчлээсүүд гаргах

slide

гулсах

slips out of the shoes

түрийтэй гутал сугарч тайлагдах

small nails (tacks)

тавтай жижиг хадааснууд


small needle pins

зүүний жижиг нүх

soccer shoes

хөл бөмбөгийн гутал

sock lining

түрийн дотор тал

sock lining-construction

дотрын зохион бүтээлт

sole

ул

sole pressing

ул шахах

special shoes

тусгай зориулалтын гутал

splay foot

тавхайн нум хавтгайрч хөл өргөсөх

split

арьсны хуулдас

spongy bone

хөвсгөр яс

springiness

налархай байдал

stability

тогтвортой байдал

stain

толбо

Stamp

Тамгалах

standard deviation

стандарт хазайлт

standard last length

хэвлүүрийн стандарт урт /ХСУ/

Standard last length (SSL)

хэвлүүрийн стандарт урт (ХСУ)


standing phase

зогсох төлөв

steam

чийглэх

steel cap

ган хатуулга

sternum (breast bone)

өвчүүний яс

stiff sole

хөшүүн ул

Stitch

Оёх

stitching machine

оёдлын машин


straight line

шулуун шугам

stretch

тэнийлгэх

structure

бүтэц

submerge

дүрэх (шингэн зүйлд)

suede

илэг

superficial muscle

гадна талын булчин

supination

тавхай гадагш хазайх

swing phase

шилжих төлөв

symmetric

тэгш хэм

synovial joint

шар усанүе

T

tape

наалддаг тууз

tendon

шөрмөс

tensile strength

суналтын хүч

the inner and the outer ball poin

өлмийн гадна ба дотор гүдгэр цэг

the lasted upper

хэлбэсэн дээд анги

the most prominent point of the heel

өсгийн арын гүдгэр цэг

the originally flat material

хавтгай байсан материал

the pulling forces on the machine

гутлыг машинд татах хүч

thermoplastic material

термопластик материал

thigh bone

гуяны яс

thin foam

нимгэн зөөлөвч

thumb joint

эрхий хурууны үе

tibia

шаант

tip

гутлын хоншоор

tip design

хоншоорын загвар

toe

хуруу

toe allowance

хурууны тавилт

toe bone

шивнүүр яс

toe cap

хамрын хатуулга

toe joint

хурууны үе

toe part

гутлын толгой хэсэг

toe puff

хамрын хатуулга

tongue

хэл

tool

багаж хэрэгсэл

torsion

мушгих

traceline

үдээсний нүхнүүд

tracing paper

гэрэлтүүлэн буулгадаг цаас

transversal arch

хөндлөн нуман сөхлөг

transverse striation

хөндлөн судал

triangle ruler

гурвалжин шугам


trimming

захлах, захлагаа

trimming 1

кант өөлөлгөө

trimming edge

захлах ирмэг

U

uneven ground

тэгш бус гадаргуу

unplated

төмөрлөөгүй


upper

гутлын дээд эд анги

upper and lining

түрийн эд ангиуд

upper ankle joint

шагайны дээд үе

upper Derby nose

ботинкны дээд амсар

upper edge

дээд ирмэг

Upper pattern

Гутлын дээд ангийн эсгүүр

upper-lining-counter material

дээд эдангиуд, дотор, зуузайн материал

V

vamp

толгойн өнгө/ дотор

vamp lining

хамрын доторлогоо

vanish surface

лакадсан гадаргуу

variations

олон төрлийн загвар/ хувилбарууд

varnish surface on calf leather

тугалын лакадсан арьс


visual proportions

дүрслэлийн харьцаа

W

way of shoe assembly

гутлыг угсрах арга

way of tanning

идээлгийн арга

wrinkle

үрчлээс, хуниас

wrist joint

бугуйны үе

Ү

үйлдвэрлэх арга

production method